FPT là một trong những câu chuyện thành công hiếm hoi của doanh nghiệp tư nhân Việt Nam trong lĩnh vực công nghệ - phần mềm, từ những năm 1990s đến nay trở thành tập đoàn đa ngành với giá trị hàng tỷ USD, xuất khẩu phần mềm, có mặt ở nhiều nước, niêm yết sàn chứng khoán, và là "lò đào tạo" lớn cho hàng chục nghìn kỹ sư. Điều này không phải ngẫu nhiên, dù có những hỗ trợ từ nhà nước (như mọi tập đoàn lớn khác ở VN). Xây dựng được quy mô, văn hóa, và khả năng cạnh tranh quốc tế ở ngành công nghệ là chuyện cực khó, đòi hỏi tầm nhìn, execution, và cả may mắn.
#
Về "nổ" và flex của anh Trương Gia Bình
Ai làm sale lớn, làm branding cho tập đoàn cũng đều phải "nổ" một chút – đó là bản chất của marketing. FPT không phải trường hợp duy nhất. Nhiều CEO công nghệ toàn cầu cũng flex mạnh (Elon Musk, Jensen Huang, Satya Nadella...). Vấn đề chỉ là "nổ" đến mức nào thì thành lố hay bịa. Cá nhân tôi thấy một số phát ngôn của anh Bình đôi khi hơi quá đà, nhưng phần lớn vẫn nằm trong khung "visionary storytelling" của founder. Không đáng để công kích quá mức.
#
Vụ Nguyễn Thành Nam & "Chuyện với Thanh…"
Đây là chuyện nghiêm trọng, đang trong quá trình điều tra của công an. Tốt nhất là để cơ quan chức năng kết luận chính thức, bằng chứng rõ ràng, chứ chưa nên kết tội hay bênh vực ai. Dư luận có quyền theo dõi và đòi minh bạch, nhưng "án dư luận" trước khi có kết quả thường dẫn đến oan sai hoặc bỏ qua các vấn đề thực chất.
#
Văn hóa nội bộ & "tếu táo"
Công nghệ Việt Nam (đặc biệt Gen Z, Millennial trong FPT, VNG, Tiki, Axie...) thường có văn hóa năng động, meme, troll, party mạnh. Nhiều hoạt động nội bộ kiểu "điên rồ", hài hước kiểu sinh viên kéo dài thành công ty. Một số việc có thể vượt giới hạn, phản cảm, thậm chí vi phạm chuẩn mực xã hội hoặc pháp luật (nếu có yếu tố quấy rối, ép buộc). Nhưng:
- Sai phạm của cá nhân (dù là lãnh đạo cấp cao) không nên quy chụp thành "ổ phản động" hay "tập đoàn thoái hóa".
- Tập đoàn có hơn 6-7 vạn nhân viên, hàng nghìn dự án, hàng trăm công ty con. Đánh đồng cả hệ thống là không công bằng và nguy hiểm.
- Nhiều công ty công nghệ toàn cầu cũng từng có scandal văn hóa (Google, Uber, Twitch... ) nhưng không vì thế mà bị "xóa sổ" trong dư luận.
#
Điểm cần lưu ý
Dư luận Việt Nam đôi khi có xu hướng cực đoan: hoặc "thờ" một tập đoàn, hoặc "dìm chết" nó chỉ vì một vài sự kiện. FPT có điểm yếu (văn hóa đôi chỗ "lố", một số phát ngôn chủ quan, có thể có vấn đề quản trị nội bộ), nhưng cũng có đóng góp thực tế cho ngành CNTT VN, tạo việc làm chất lượng cao, và cạnh tranh được với outsourcing Ấn Độ, Philippines.
Công bằng là:
- Chỉ trích sai phạm cụ thể, đòi trách nhiệm cá nhân.
- Không "chụp mũ" cả tập đoàn.
- Không để cảm xúc đám đông biến thành "săn phù thủy".
đừng để dư luận trở thành "ông kẹ" khiến doanh nghiệp sợ hãi mà co lại, mất sức sống. Doanh nghiệp Việt đã khó khăn lắm rồi, cần môi trường để phát triển chứ không phải không khí luôn sẵn sàng "đánh hội đồng".
